Kết nối trí tuệ vì sự phát triển bền vững * Connecting Think - Tank for sustainable development

Huyện Sóc Sơn (Hà Nội) Một vụ tham nhũng đang bị dìm

Hơn chục hộ dân thôn Xuân Áp, xã Tân Dân tố cáo Ban chủ nhiệm Hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp Xuân Sơn (HTX)

Hơn chục hộ dân thôn Xuân Áp, xã Tân Dân tố cáo Ban chủ nhiệm Hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp Xuân Sơn (HTX) làm giả chữ ký của họ để hợp thức hóa chuyển nhượng bất hợp pháp đất canh tác của họ. Chứng minh hành vi phạm tội ở đây không có gì khó nhưng việc kết luận đang bị Cơ quan cảnh sát điều tra (CSĐT) Công an huyện Sóc Sơn kéo dài với lý do không chính đáng.

 

                      Đã rõ giả mạo và cố ý tư lợi

Hơn chục hộ dân thôn Xuân Áp đứng đơn gửi Công an huyện Sóc Sơn, tố cáo việc họ bị Ban chủ nghiệm HTX dịch vụ nông nghiệp Xuân Sơn làm giả chữ ký của họ, chiếm đất của họ, đem bán lấy tiền chia nhau.

         Tháng 9/2004, Ban chủ nhiệm HTX (khi đó do ông Nguyễn Thanh Bình làm chủ nhiệm) mời đại diện 16 hộ gia đình thôn Xuân Áp ra Nhà văn hóa họp, đề nghị các hộ này cho HTX thuê “đất 64” (đất nhà nước giao cho hộ dân để canh tác), tổng cộng 7.200 m2 đất lúa giáp quốc lộ 35 để HTX làm trụ sở và khu dịch vụ. Ban chủ nhiệm mời đại diện các hộ có diện tích trồng lúa giáp quốc lộ 35. Thời gian thuê 10 năm, từ cuối năm 2004. Tháng 10/2004, đại diện các hộ này đến nhà ông Ngô Quý Toàn (trưởng thôn khi đó) ký vào sổ kết toán nhận tiền cho thuê đất, hộ cao nhất 53.400.000 đồng, thấp nhất 10.044.000 đồng; nguồn chi trả từ đâu không được biết.

Đến cuối năm 2014 hết thời hạn thuê đất, các hộ có đất cho thuê yêu cầu chấm dứt hợp đồng nhưng Ban chủ nhiệm HTX trả lời: “Đất đó đã được bán vĩnh viễn cho HTX”. Quá bức xúc trước trò “đổi trắng thay đen”, hàng chục hộ dân Xuân Áp làm đơn gửi các cơ quan chức năng, đề nghị xác minh sự việc và yêu cầu HTX trả đất để dân canh tác. Hai tháng sau khi có đơn tố cáo, UBND xã mới mời đại diện các hộ tố cáo và mời Ban chủ nhiệm HTX đến làm việc, nhưng Ban chủ nhiệm không ai đến.

Trong hành trình làm rõ sự thật, các hộ tố cáo đã thu thập được nhiều tài liệu chứng minh sự sai trái của Ban chủ nhiệm HTX, trực tiếp đến vụ tự ý bán “đất 64” HTX thuê của họ. Đó là: Đơn đề nghị chuyển quyền sử dụng “đất 64”, ngày 20/10/2014; Biên bản về việc các hộ xã viên đồng ý chuyển nhượng một số đất cho HTX, ngày 6/9/2004; Phương án chi tiết đền bù, hỗ trợ giải phóng mặt bằng Dự án xây dựng trụ sở thường trực, HTX. Trong đó chữ ký của đại diện tất cả các hộ cho HTX thuê đất đều bị giả mạo, được Ban chủ nhiệm HTX hợp thức hóa, ngấm ngầm bán đất bất hợp pháp.

Đồng thời, Ban chủ nhiệm HTX nhiều năm sử dụng 7.200 m2 đất đang trồng lúa thuê của các hộ gia đình (không có quyết định thu hồi hay Quyết định giao đất của cơ quan có thẩm quyền), chưa được chuyển đổi mục đích sử dụng nhưng đã xây 17 kiôt bán hàng, trụ sở, nhà xưởng…, và không có giấy phép xây dựng.

                    “Câu giờ” để làm gì?

       Đến nay UBND Xã vẫn chưa có văn bản trả lời hoặc hướng dẫn người dân mất đất canh tác làm thế nào để quyền lợi của họ được bảo đảm. Đối với UBND Huyện, sau khi nhận được đơn tố cáo của  các hộ này, tuy có công văn trả lời người tố cáo nhưng UBND huyện và các ban ngành chức năng của huyện chỉ trích một số văn bản các cơ quan Thành phố trả lời trước đây, gián tiếp xác nhận nội dung tố cáo là đúng. Lẽ ra khi biết Công an huyện đã thụ lý tin tố giác thì UBND huyện phải đôn đốc Cơ quan điều tra xác minh, trả lời người tố cáo và báo cáo UBND huyện việc này, nhưng tại công văn 1623/UBND-TTr ngày 1/9/2017 trả lời dân, UBND  Huyện chỉ căn cứ thời điểm gửi đơn (tháng 6/2017) để trả lời các cơ quan nhà nước và dân rằng “Tại thời điểm nhận đơn, UBND huyện không nhận được hồ sơ đề nghị chuyển mục đích sử dụng đất của HTX” mà không hề đề cập việc giả mạo hợp đồng và không giao cơ quan chức năng truy trách nhiệm, xử lý người có sai phạm.

       Bức xúc trước việc này, hơn chục hộ dân thôn Xuân Áp làm đơn tố cáo gửi Cơ quan Cảnh sát điều tra (CSĐT) Công an huyện Sóc Sơn, tố cáo Ban chủ nhiệm HTX làm giả “hợp đồng chuyển nhượng đất” và chữ ký của họ để chiếm đoạt đất 64 của các gia đình đã giao đất cho HTX và xây dựng trụ sở, kiôt và các công trình kiên cố trên đất nông nghiệp khi chưa được phép của cơ quan có thẩm quyền. Ngày 29/6/2017, Cơ quan cảnh sát điều tra (CSĐT) Công an huyện Sóc Sơn ra quyết định (số 268) thụ lý đơn thư tố giác của hơn chục hộ dân có đất cho HTX thuê. Mẫu giám định chữ ký đã được CQĐT Công an huyện Sóc Sơn thực hiện hơn 1 năm nhưng vẫn không thông báo cho các hộ tố cáo. Lạ hơn nữa, ngày 28/2/2018 Cơ quan CSĐT Công an huyện Sóc Sơn ra Quyết định (số 11) “tạm đình chỉ việc giải quyết nguồn tin về tội phạm”, với lý do: Ngày 1/2/2018 Công an huyện Sóc Sơn gửi văn bản (45b/CQCSĐT-KT) yêu cầu Hội đồng định giá tài sản huyện Sóc Sơn định giá 4 mảnh đất có tổng diện tích 820,5 m2 đất nông nghiệp tại khu Kho Xăng, nhưng đến 28/2/2018 chưa nhận được văn bản định giá của Hội đồng định giá để phục vụ điều tra.

Việc “tạm đình chỉ” khiến các hộ tố cáo thêm bức xúc, nghi ngờ thế lực nào đó che đỡ, đánh lạc hướng, nhằm đưa vụ này vào “im lặng đáng sợ”. Các hộ này yêu cầu giám định chữ ký, xác định có hay không hành vi làm giả hợp đồng chuyển nhượng đất và chữ ký của họ để chiếm đoạt “đất 64”, nhưng Cơ quan CSĐT Công an huyện Sóc Sơn không đi vào bản chất vấn đề.

        Trao đổi ý kiến về vụ này, Luật sư Nguyễn Văn  Ngọc (Đoàn Luật sư Hà Nội) nhìn nhận: Nguyên tắc gửi tin tố giác, tin báo tội phạm được đề cập xuyên suốt quá trình xây dựng pháp luật về tố tụng hình sự (TTHS). Đây vừa là quyền vừa là nghĩa vụ công dân. Pháp luật về TTHS quy định chặt chẽ nguyên tắc xử lý tin tố giác. Mọi tin tố giác, tin báo, kiến nghị, trình bày về tội phạm hình sự, gửi cơ quan có thẩm quyền đều phải được xem xét, giải quyết triệt để theo trình tự pháp luật TTHS quy định. Theo quy định tại Khoản 1, Điều 9, Thông tư 06/2013 /TTLT-BCA-BQP-BTC-BNN&PTNT-VKSNDTC ngày 2/8/2013 hướng dẫn tiếp nhận, xử lý tin tố giác, tin báo tội phạm và kiến nghị khởi tố thì chậm nhất trong 3 ngày làm việc (từ ngày nhận tin báo), thủ trưởng CQĐT Công an huyện Sóc Sơn phải ra quyết định phân công giải quyết và quyết định này phải gửi Viện Kiểm sát cùng cấp... Đối với tin báo tố giác có dấu hiệu phạm tội hình sự, CQĐT ra quyết định khởi tố vụ án hình sự theo trình tự, thủ tục quy định tại Khoản 3, Điều 104, Bộ luật TTHS (2003), không cần phải ra quyết định phân công giải quyết tin tố giác.

          Trường hợp tin tố giác/trình báo/kiến nghị này đã được thủ trưởng cơ quan  CSĐT Công an huyện Sóc Sơn ra quyết định thụ lý và phân công điều tra viên giải quyết thì chậm nhất cũng chỉ 20 ngày (từ ngày nhận tin tố giác) cơ quan CSĐT phải giải quyết; nếu có tình tiết phức tạp cũng không quá hai tháng; kết quả giải quyết phải thông báo đến Viện Kiểm sát cùng cấp và người báo tin (theo Khoản 2-3-4, Điều 103 Bộ luật TTHS 2003). Đến nay vẫn chưa có văn bản thông báo khởi tố hoặc không khởi tố gửi đến các hộ tố cáo thì rõ ràng Công an huyện Sóc Sơn chưa làm đúng trình tự pháp luật quy định.

      Trường hợp Công an huyện Sóc Sơn lấy lý do đã gửi mẫu giám định đến cơ sở có chức năng giám định chữ ký (dấu vết) mà chưa có kết quả giám định, từ đó “tạm đình chỉ” giải quyết tin tố giác, thì lý do không thỏa đáng, bởi việc giám định chữ ký không thuộc trường hợp bắt buộc giám định theo quy định tại điều 206 BLTT HS 2015; việc giải quyết tin tố giác không bắt buộc phải chờ kết quả giám định.

 

    Thời hạn định giá bao lâu, chỉ Công an huyện Sóc Sơn biết, và nếu chưa có văn bản định giá thì vụ án mặc nhiên “chìm xuồng”, một số vị lãnh đạo HTX nay vẫn tại vị, thậm chí ở cương vị lãnh đạo cao hơn, đang đe dọa trù dập người tố cáo (!) Vậy đề nghị các cơ quan có thẩm quyền, nhất là Công an TP Hà Nội, chỉ đạo Công an huyện Sóc Sơn làm đúng quy định của Nhà nước về xác minh đơn tố cáo, thông báo tới người tố cáo, giúp người có đất canh tác trở lại, đồng thời xử lý thích đáng người làm trái pháp luật và người bao che hành vi trái pháp luật.

                                                                                                                                                                                          Ba Ngọc

Copyright © 2014 Hội Luật gia Việt Nam

Viện Nghiên cứu Pháp luật và Kinh tế ASEAN

Tầng 3, Tòa tháp Ngôi sao (Star Tower), đường Dương Đình Nghệ, phường Yên Hòa, quận Cầu Giấy, thành phố Hà Nội

Email: vienaseanvn@gmail.com * Điện thoại: 04 62634949

Powered by NetLink Tech